Wednesday, May 9, 2007

Susu Ibu vs Susu Lembu - Selamat Hari Ibu

Assalamualaikum Wbt.

Sempena Hari Ibu ini saya ingin mengambil kesempatan untuk mengucapkan Selamat Hari Ibu kepada semua ibu-ibu di dunia ini… dan saya ingin berkongsi dengan semua pengunjung blog tentang artikel saya ini sempena hari ibu.

Salah satu yang membezakan di antara manusia yang bergelar ibu@ ummi@ emak dengan makhluk Allah yang lain termasuk insan bergelar bapa@ abah, segala haiwan-haiwan dan serangga2… tak lain dan tak bukan ialah… SUSU IBU…. (Well, susu drpd ibu lembu dipanggil susu lembu atau susu awal lembu kan?…. bukan susu ibu lembu). Sila baca artikel ini sehingga habis.. mungkin anda boleh sampaikan kepada ibu2 lain…

Kelebihan Susu Ibu

Susu Ibu mempunyai nutrisi yang lengkap untuk bayi termasuk kandungan karbohidrat, lemak dan protein. Ia juga mempunyai segala khasiat seperti vitamin, mineral, hormon dan antobodi yang diperlukan oleh bayi untuk membesar. Dan TIADA.. saya ulangi.. TIADA.. susu-susu formula.. susu lembu atau susu kambing yang setanding dengannya untuk tumbesaran bayi.

Ok lah.. anda memang meminati susu formula atau susu lembu… Tak pe.. tapi anda harus ingat..

  • Jika susu formula diberi kepada bayi di bawah umur 1 tahun, gejala alahan atau allergi akan meningkat untuk bayi anda.
  • Susu formula atau susu lembu memang ada vitamin dan mineral setelah ditambah oleh pakar-pakar untuk menyamai susu ibu… Walaupun begitu, ciptaan Allah tetap yang terbaik… antibodi tidak boleh ditambah di dalam susu formula… ini menjadikan susu ibu makanan paling power bayi..
  • Susu ibu adalah percuma… tak payah pergi supermarket beli.. jimaaaattt…
  • Hygienic… yelah tak payah jerang air panas, tak payah cuci botol… so si bapa, abah dan ayah tak payah bangun malam cuci botol dan buat susu… (eleh… memang tak pernah bangun pun!)…
  • Anak lebih rapat dengan ibu yang menyusukan menggunakan susu ibu...
  • Ibu yang inginkan badannya cepat langsing boleh mengamalkan penyusuan ibu kerana otot rahim lebih cepat mengecut dan lemak di badan akan digunakan untuk menghasilkan susu.

Susu Tak Cukup

Tapi kan… ramai ibu-ibu yang biasanya anak pertama… mengeluh.. bukan tak nak bagi… tapi tak cukup.. atau alasannya anak tak nak minum… walaupun alasan tersebut memang ada logiknya.. tapi mari kita sama-sama tengok...

  • Bila bayi menghisap puting, hormone prolactin terhasil di kelenjar pituitari di dasar otak, seterusnya hormone oxytoxin di hasilkan, menyebabkan pengecutan kelenjar susu..maka susu dihasilkan dan masuk ke mulut bayi. Semakin banyak bayi menyusu, maka lebih banyak prolactin terhasil jadi lebih banyak susu terhasil. Maknanya….. Kalau susu tak ada… bukannya kita berhentikan bayi itu dari menyusu.. sebaliknya kita kerapkan lagi susuan… nak elakkan bayi dehydrated.. kita sediakan juga sedikit susu formula sementara susu ibu nak terhasil.
  • Kadangkala kita mengikut pantang terlalu “strict”… Tak salah ye puan-puan… tapi macamana kita nak harapkan susu yang terhasil 2000 ml sehari (banyak tu.. boleh buat berniaga..hhehe)… kalau kita minum air pun 100 ml je sehari… Minum air kena cukup... Saya tak pasti kenapa orang tua strict sangat dengan air ni.. kadang-kadang depa kata nanti “kembang”… apa entah yang kembang… Menurut teori oleh Pakar saya… mungkin zaman dahulu, luka di tempat bersalin tu tidak berjahit (yelah dulu-dulu kan bersalin kat rumah).. kadang2 koyak tang sana- koyak tang sini… so nak elak dari luka tu terjangkit kuman, maka dikurangkan minum air, supaya kuranglah terkencing… bila kering cepat luka baik. Tapi sekarang luka dah berjahit, ada pulak antibiotik.. saya rasa alasan tu dah tak releven
  • Sekali lagi pasal pantang… susu ibu ini terhasil daripada pemakanan ibu yang seimbang… susu ibu kurang kalau ibu makan terlampau berpantang… contohnya nasi beberapa suap dengan ikan kering… buah-buah tak makan langsung… sayur pun tak makan… sup tak boleh minum (sup pun air).. susah kan.. ibu yang lepas melahirkan perlu makan makanan yang seimbang… kalau buah itu tak boleh… buah ini sejuk… awak beli je buah-buah luar negara.. epal ke apricot ke… susah jugak orang2 tua kita nak klasifikasi kan… tak tau mana sejuk mana panas…
  • Cara menyusu yang tidak betul. Sekiranya puan-puan tidak ada pengalaman menyusu, maka berlajarlah dari yang mempunyai pengalaman. Bantuan boleh didapati daripada klinik-klinik ibu mengandung atau hospital mesra bayi.
  • Tak nak bagi susu ibu sebab anda sibuk bekerja? Takut anak anda tak nak kat pengasuh? haaa..sekarang ni ada caranya... kalau anda betul2 sayangkan bayi anda... lihat di bawah...

Simpan Susu Ibu di dalam FREEZER?

Tak Bohong! Memang boleh masuk dalam freezer. Saya pun pernah buat… Walaupun mendapat tentangan daripada family awal-awal dulu… Kata mereka nanti anak kembung.. anak sakit… susu tak elok… Saya teruskan juga… Hasilnya, anak-anak saya mendapat susu ibu sehingga 5-6 bulan walaupun orang rumah bekerja. Mudah aje.. guna breast pump, masukkan dalam bekas plastik kecik… letak tarikh.. masukkan di dalam freezer (beku). Susu dalam freezer boleh tahan 3 bulan!
· Susu ibu di dalam suhu bilik tahan 4-8 jam
· Susu ibu di dalam fridge bawah tahan selama 5 hari - 1 minggu (letak kat belakang)
· Susu ibu di dalam freezer tahan selama 3 bulan – 6 bulan. (Wow! Tak tahu pun!)
· Untuk mencairkan susu beku, jangan guna microwave, air panas, atau air menggelegak. Cuma rendamkan di dalam air suam kuku atau air biasa sebelum digunakan, atau letakdi fridge bawah beberapa jam sebelum direndam di dalam air suam. Kemudian boleh transfer di dalam botol...


Di zaman teknologi, bidang perubatan juga telah berubah. Kajian demi kajian menunjukkan bahawa Ibu menghasilkan susu yang sangat baik untuk anak mereka. Kasihan sekiranya, para ibu tidak menganugerahkan susu ciptaan tuhan kepada anak mereka disebabkan oleh kejahilan mereka sendiri atau kejahilan ibu-bapa mereka. Pantang-larang tidak berubah sejak zaman berzaman… tetapi ilmu pengetahuan sentiasa ke hadapan … Selamat Hari Ibu…

88 comments:

rizza said...

Bagus Artikel Dr Azwan ni..patut nye Dr boleh bagi komen kat Susuibu.com...dia mana ramai ibu2 yg berusaha nak menyusukan anak masing2 ..ade yg berjaya ade yg tidak...dan ada yang masih terlampau mengikut pantang dulu2 yg tak logik hingga memberi seribu alasan dan putus asa utk menyusukan anak masing2...

Harap Dr boleh la singgah di Susuibu.com ...

Tq

Dr Azwan said...

Terima kasih Rizza.. saya akan singgah.

Anonymous said...

memang bagus sungguh artikel nih...
saya pun memang bersetuju 100% dengan Dr..
Saya sebagai seorang wanita yang baru pertama kali menjadi ibu pastinya seperti ibu2 yang lain nak yg terbaik untuk anaknya... sebelum melahirkan anak saya yang pertama ini saya dah betul2 mempersiapkan diri untuk menyusukan anak dengan susu ibu at least sampai 6 bulan walaupun saya bekerja... malangnya semasa dalam pantang saya tinggal bersama ibu saya... yelah kali pertama melahirkan risau juga kalau duduk sorang2 tak ade orang nak jaga..namun kesannya ibu saya tak begitu menyokong kemahuan saya nak menyusukan anak dgn susu ibu.. GERAMNYERRRR... malah ibu saya suruh saya bagi anak saya makan nasi dgn pisang lenyek selepas umurnya 20 hari denga alasan nanti anak tak kenyanglah,tak sihatla.. memang saya berkeras tak mau malah bertekak juga dengan ibu, tapi kater ibu "alah kau dulu pun mak bagi makan nasi jugak lepas 15 hari, besar jadi engineer jugak".. hai geram sungguh!! tapi akhirnya setelah anak saya berumur 45hari ibu saya suapkan jugak nasi dgn pisang.. pilunya hati saya Allah saja yang tau... tika tu suami saya pun tak mampu nak kate apa2 lagi.. kisah suap nasi berlaku selama 5 hari sehingga anak saya sembelit.. bila bawa jumpa dr.. tgk2 najisnye penuh dengan serat pisang.. aduih kesian anak saya.. lepas tuh langsung tak bagi dah. marah betol saya..
Cabaran seterusnya... bila jumpa dr untuk pemeriksaan bulanan kata dr berat anak saya tak memuaskan.. yelah bukan apa anak saya nih selalu muntah2 lepas saya susukan.. bila diajukan pada dr.. dr suruh saya selang selikan dengan susu formula khas untuk bayi yang selalu muntah.. dr dah terangkan pada saya bahawa bayi yang baru lahir memang ader masalah tuh tapi lama kelamaan akan ok.. ummph tapi bila ibu saya dapat tau terus dia suruh saya hentikan susu ibu.. katanye "cukuplah kau menyusu tuh.. lagipun nanti kau nak kerja"..
Ahh.. walau apa pun cabarannya saya masih teruskan menyusukan anak saya... alhamdulilah hari ini anak saya dah berumur 3 bulan dan saya masih menyusukan anak saya walaupun saya dah mula bekerja. Di tempat kerja saya pam susu sebanyak mungkin (memang banyak pun, sampai tak cukup kalau hanya ada satu botol susu jer..)saya ingin pastikan anak saya mendapat khasiat yang sepatutnya seperti kata dr..

Dr Azwan said...

Tahniah puan... cabaran yang puan hadapi juga dihadapi oleh ibu-ibu lain. Bila kita susah payah untuk anak pertama, saya yakin anak kedua sudah tidak lagi susah... makan nasi lenyek?? kua kuaaaa.. 1st time den dongar... utk pengetahuan puan, perut anak masih tidak matang untuk menerima nasi.. pada kebiasaannya perut cuma menerima benda lain selepas umurnya 4 bulan ke atas... kita panggil weaning... Wallahu A'lam

Anonymous said...

hai dr azwan
pekaba? lama tak jumpa. saya dok kampung suami masa pantang. sedih sangat. mak saya kat riyadh. masa mak saya balik tengok cucu anak saya dah sebulan setengah. tapi saya gembira sesangat sebab mak saya ni bidan terlatih dulu keja hkl. bagi saya dialah yang paling pakar. kalau duduk dengan mak saya mesti tak payah pantang teruk2.. mak saya kata semua boleh makan tapi benda2 yang banyak khasiatla...hehe. yang paling menggembirakan saya, mak saya amat2 menggalakkan saya memberi susu ibu. (sebenarnya sedih masa pantang tak dapat galakan memberikan susu ibu,suami kat kl, anak saya cuba diberikan susu formula, tapi alhamdulillah anak saya pandai tolak, hihi)mak saya cerita, masa adik saya yang bongsu lahir dulu, alhamdulillah dpt disusukan dgn susu ibu selama sembilan bulan. walaupun campur jg dengan susu formula, bagi saya itu adalah satu cabaran untuk saya memberikan susu badan kepada anak saya.
walaubagaimanapun, saya ni adalah seorang pegawai kerajaan bekerja di putrajaya. selama waktu bekerja, saya hanya dapat memerah 2 kali,itupun dapatla sekitar 6 auns campur dua kali perah tu. lepas saya balik kerja mmg bagi susu badan secara terus..anak saya tinggal bersama pengasuh terpaksa campur juga dengan susu formula...saya perah sendiri susu tak guna breast pump.
ada 3 benda nak tanya:
1. bulan puasa nanti susu kurang tak?cammana nak bagi flownya ok cam biasa
2. bila dah start makanan tambahan, boleh ke campur makanan tambahan dalam susu badan yang diperah?
3. kalau saya minum minuman herba, betul ke akan effect anak saya?

sekian, terima kasih.
dr azwan kenal saya...

Dr Azwan said...

Laa... letaklah nama... boleh berkenalan... di atas usaha puan diucapkan tahniah.. anugerah Allah tuh...

1. Susu boleh kurang kalau kurang minum air. So kena minum bebanyak masa bukak puasa dan sahur.
2. Susu badan minum asing. Makanan tambahan boleh campur air untuk lembutkan. Susu badan eksklusif selama 6 bulan. Lepas tuh nak campur tak ada masalah sebab lepas 6 bulan zat besi di dalam susu badan tak boleh menampung keperluan bayi.
3. Biasanya kalau anak baru lahir, ibu tak sesuai minum minuman herba kerana dikhuatiri masuk ke darah bayi melalui susu ibu. Hati anak belum cukup matang untuk memproses ubat dan herba. Ia juga boleh menyebabkan jaundice atau kuning... Kalau dah lama tak per.

suzana said...

askum dr azwan..
saya nak tanya sedikit berkenaan dengan susu ibu. selepas seseorang ibu ceraikan penyusuan susu pada anaknya, berapa lama tempoh si ibu tadi sudah putus susu (tiada aliran susu pada payu dara)

terima kasih dr.

Dr Azwan said...

Bila bercerai susu ibu, susu akan kering bergantung kepada individual. Pada kebiasaanya, ia akan kering setelah beberapa minggu kerana tida tindakan hormon untuk merangsang pengeluaran susu. Walaupun begitu, sekiranya puan ingin memberhentikan terus pengaliran susu ibu setelah bercerai susu maka terdapat ubat untuk memberhentikannya.

suzana said...

thanks dr. dgn jawapan sebelum ni..

saya nak bertanya lagi satu soalan dr. adakah dengan usikan atau tindakan suami menghisap pada payudara boleh meransang tindakan hormon untuk rangsangan pengeluaran susu badan?

thanks dr.

Dr Azwan said...

Puan Suzana. Saya tidak pasti sebenarnya tetapi pada pendapat saya rangsangan sebegitu tidak boleh mempengaruhi pengeluaran susu ibu kerana rangsangan itu hanya sebentar (rasanya rangsangan cam tu tak datang setiap jam kot!) dan puan tidak "terfikir" untuk menghasilkan susu ibu ketika rangsangan itu dibuat. Apabila menyusu bayi, pemikiran positif bahawa susu ibu boleh dihasilkan adalah perlu untuk menghasilkan susu ibu.

Anonymous said...

a'kum doktor,
saya baru mengambil seorg anak angkat bayi perempuan skrg berumur 24 hari. saya telah berkahwin 2thn lebih tp belum mndpt cahayamata sendiri. saya ingin sekali meyusukan bayi saya dgn susu saya sndiri. mcamana caranya dan dimana blh sy dapatkan rawatan utk itu. sekiranya dokt tahu nama klinik, boleh bg sya maklumat. terima kasih...RINA

Dr Azwan said...

Assalamualaikum RINA
Maaflah banyak2.. saya terlepas pandang lah komen nih...
Sebenarnya di pusat kesihatan kerajan untuk ibu mnegandung ada terdapat jururawat atau sister yang boleh membantu. Mungkin juga ada doktor wanita khas yang boleh membantu terutama yang disyorkan oleh sister tadi... terdapat pil yang boleh mengeluarkan susu, tetapi saya tak boleh pasti samada digunakans ecara meluas. Adalah lebih baik puan minta nasihat daripada mereka yang berkenaan.

mamafiza said...

Assalamualaikum wbt,

Tahniah buat Dr Azwan, artikel ini sangat bagus dan dpt membantu ibu2 untuk membuat pilihan terbaik buat anak2 mereka.

Saya setuju dgn cadangan Miss Rizza agar Dr Azwan dpt memberi tunjuk ajar di forum SusuIbu.com kerana forum itu merupakan tempat dimana ramai ibu2 mendapat sokongan & guide bagi meneruskan breastfeeding.

Keep on your excellent writing ^_-

May you'll have a sweet day.

Dr Azwan said...

Terima kasih mamafiza.. Ms Rizza cadangkan masuk ke dalam susuibu.com tapi tak der masa... baru join minggu lepas.. Insyallah kalau ada kesempatan boleh lah saya join... :)

Sya said...

saya pon salah sorang drp ahli SUSUIBU.COM.. hehe.. n saya sgt setuju dgn cadangan mamafiza & rizza..

rizza, tak sangka jumpa awk kt cni...

ibu_sufi said...

Hai Doc...

Good article...

rizza, mamafiza - x sangka ek member SI.com jumpa kt sini...

ni mesti semua terpaut dgn topik susuibu vs susu lembu kan? hehe

Doc, appreciate if u would give comment on Susuibu.com...

** access ur blog tru tips satu minit.. :)

Dr Azwan said...

ibu_sugi :- tips satu minit? cam pernahku dengar.. tapi di mana yaa.. hmm.. blog Dr Irfan ker?

Memang slalu gi web susu ibu.. tapi selalu sesat. Bila bagi komen, esok masuk balik, dah tak jumpa... tak tau mana pulak komen tuh semalam.

ibu_sufi said...

Dr Azwan,

Correct..Blog Dr Irfan.. :)

Sesat di SI.com? Maybe Dr boleh just click on menu Berita for recent comments.SI.com mmg begitu..terlalu byk respon.. :)

suehoney said...

BUAT SAHABATKU SHAHRIZAL AZWAN ..
TAHNIAH KERANA BERJAYA MENGHASILKAN BLOG YG MENARIK NI.

DARI KAWAN LAMA :
-SHS/77/12/06-

Dr Azwan said...

Suraya Hani Ke? Tarikh lahir tuh macam betul jer. Apa khabar. dah ada anak ker? yelah, kalau tak napa nak lawat blog susu ibu ye tak... lama tak jumpa. Bila boleh buat reunion lagi. boleh hantar email kepada saya. Boleh kita tukartukar cerita. :)

suehoney said...

he..he..he..ingat pun. cuma ejaan nama saya tu salah. nama saya SURAYYA HANY. yelah. lama tak jumpa ngan kengkawan. berapa tahun dah ye. 12 tahun ? 13 tahun ? nanti la saya email pada awak. sekarang ni quite busy. saya dah ada anak seorang. tapi tu la saya tak berapa menyusukan dia sebab tak cukup susu. tak cukup sampaikan baby jadi boring nak menyusu. jeles je tengok baby yang bertuah dapat minum susu ibu dia sampai umur 2 tahun.
actually saya terjumpa blog ni secara kebetulan. saya suka cerita2 awak dalam ni. harap dapat cerita pulak pasal kanser. semua jenis kanser la. nak tau jugak sebab sekarang ni penyakit tu macam worldwide pulak. nak pegi check macam liat aje. sebab kawan kata kene bukak baju la. seluk la. segan la. part tu yg saya rasa kenapa ramai wanita taknak pegi buat pemeriksaan pap-smear ke atau apa2 pun jenis check-up. segan betul.. kalau bukan pasal nak bersalin, saya rasa takde siapa pun akan bagi org lain seluk *** sesuka hati.

ummi umairah said...

salam dr azwan,saya ada sorang anak yang usianya nak masuk 1 tahun..saya ada la pengalaman dan sampai sekarang pun masih lagi berjuang untuk menyusukan anak saya dengan susu ibu ni..tapi x semuanya yang menyokong saya..mujurla kawan baik saya dan mak saya banyak menyokong saya..suami saya sendiri pun x sokong saya sepenuhnya..orang yang paling hampir dengan saya tidak seratus peratus menyokong saya sebab mak die asik bising kenape cucu die x chubby macam anak orang lain..nasib baik saya ni jenis yang keras kepala..saya buat bodoh jer ape mak mertua saya cakap..biarla..saya ni tengah mencuba bagi yang terbaik untuk anak saya..mak martua saya bisingkan kat suami saya & saya..suami saya plak..biasala..dah mak cakap mesti la die terpengaruh..tapi saya kuatkan semangat..Alhamdulillah anak saya sihat,cergas,pintar,bijak,ceria..cuma yang saya risaukan ialah anak saya x nak makan..tapi menyusu Alhamdulillah die ok jer..nak2 lagi waktu malam (masa tidur)..banyak kali jugak la die menyusu..kalau saya nak bagi makan makanan lain..contohnya nasi bubur ke, nestum ke, biskut bayi ke die x nak..saya risau jugak..macam-macam dah saya try makanan..tapi tetap die tolak..tolong la doktor izwan bantu saya..ape nak buat dengan anak yang x mahu makan?

Dr Azwan said...

ummu umairah : Saya dah jawab didalam chatting corner. Apapun yang penting berat anak kena naik. Kalau umur dia 1 tahun perepmpuan berat kena dalam 9kg dan lelaki di dalam 10 kg. Kalau tak cukup maknyanya feeding dia tak beberapa baik. CUba dengan sirap vitamin, kurangkan menyusu daripada biasa dan biarkan dia lapar... lepas tu umpan dengan bubur. Kalau dia tak nak juga - biar dia lapar lagi dan umpan dengan bubur lagi. Nampak kejam kan? Itu pakar kanak2 saya ajar dulu. kalau tidak sampai bila2 dia tak nak makan bubur... Ada cara lain yang lebih baik? Mungkin boleh mulakan dengan buah-buahan yang dia minat dahulu sebagai ganti...

Anonymous said...

salam dr...
blh tak saya nak dpt maklumat dari dr berkenaan whey protein yang byk terdapat dlm susu formula? Dgr citer, ia tak halal? blh dr bagi sedikit penjelasan...
terima kasih

Anonymous said...

Assalammualaikum doktor..tahniah n time kasih utk article yg sungguh informative ini.Nak tanya pendapat doktor..baby sy skarang girl 2bln 1/2..breastfeed n kadang2 campur formula..skarang mak mentua sy jaga bila sy berkerja..dan dia sehari sekali bg anak sy air kanji + susu formula..sy sgt sedih bile dia cerita tp xdpt nak luahkan padanya..tak nak dia tersinggung..act sy skarang berusaha nak bg bb susu sy saje..perah sehari 4-5kali utk make sure cukup bekalan utk dia.tp bila mak mentua jaga dia ikut cara dia..dan skarang dia sibuk suruh beli nestum utk campur pd susu pula.ape pendapat doktor ttg air kanji dan nestum utk baby bawah 6mth??terima kasih doktor...

Dr Azwan said...

anonymous : Maaf, saya tak pasti puan. Macamana produk susu boleh tak halal. Saya ingin tahu juga.

Anonymous 2 : Kena bagitahu mak mertua yang sebenarnya kita cuma bagi makanan selain susu apabila bayi berumur 4 bulan ke atas. Ini adalh kerana sistem penghadaman nya masih belum matang untuk mencerna makanan selain daripada susu ibu dan menyebabkan dia terdedah kepada alahan. Dan alahan boleh membunuh. Zaman-zaman dulu mana ada kajian pasal alahan. Jadi sekarang ini penyakit seperti asthma, sinusitis, allergic rhinitis, Allergic urticaria, eczema yang disebabkan oleh bayi yang terlalu awal didedahkan kepada bahan2 asing dan protein yang tidak sesuai telah diketahui akibat kajian oleh para saintis. Ibu-ibu sepatutnya berbangga kerana dengan hanya meminum susu ibu yang terjamin bersih, steril, berkualiti dan murah, tanpa perlu susah menyiapkan makanan-makanan lain yang mungkin tidak sesuai dengan anak. Mungkin puan boleh libatkan suami di dalam hal ini. Terima kasih.

shiha said...

Salam..

Cukup suka bila ada kaum bapa yang menyokong susu ibu :D. Alhamdulillah, saya diberi peluang olehNya untuk exclusively breastfeed my two kids up to 4 months (waktu tu KKM cakap sampai 4 bln aje, baru th 2006 depa officially tukaq pada 6 months) and continue until about 2 yrs. Yg bongsu nih still exclusively bf - and of course my target is until 6 months, then continue sampai 2 th.

Do come to my blog to read a bit about breastfeeding. Just to share knowledge. Tapi tu la.. sudah lama tak update!

Wasalam

Dr Azwan said...

Shiha ni founder susuibu.com ker? Tahniah sebab website tu membantu ramai ibu untuk menyusu. Semua anak saya pun menyusu ibu eksklusif 6 bulan. Alhamdulillah. saya memang strict tentang susu ibu.

shiha said...

Alahai... bukan. Saya bukan founder SI.COM (Marah pulak Kak Kamariah [the founder] kat saya), although saya quite active in that website.

Betul, nak berjaya dgn breastfeeding ni kena ada support from the father and other family members if possible.

Tapi yg paling sedih, bila ada some doctors yang against breastfeeding nih. Ye lah, memangla dalam silibus medicine (at least in UM) tak banyak sgt and tak ditekankan sangat pasal bf nih, tapi janganlah sampai tak sokong ibu yg nak bf pulak, kan?

Dr Azwan said...

Shiha : Ada ker doctors yang against breastfeeding? Atas isu apa yer? Bukan ker breastfeeding can reduce the incidence rate of breast cancer?

sarah said...

assalammualaikum doktor..sy penah bertanya pd doktor berkenaan air kanji dulu..terima kasih kerana menjawab..alhamdulillah skarang anak sy dah tak minum air kanji lg dan minum susu ibu sahaja..tp skarang dia jarang buang air besar.normal ke begitu?last week 5 hari dia tak "yak".hari ke-6 baru la dia yak dgn banyaknya.tp dia tak menangis..bila perut dia agak keras sy berikan dia gripe water..skarang umurnya 3 1/2 bulan.ape pendapat doktor?terima kasih..

sue said...

salam, dr azwan...

actually i ade some questions.. 7 bulan lepas i melahirkan my 1st baby n mind dah set utk bg baby sepenuhnya susu ibu, tetapi i punya nipples kecil n susah bg baby nak isap.. sebagai ibu yg kurang pengalaman i decided utk pump aje.. smpai skarang i still pumping my milk..

my questions:
1)sebagaimana yg kita tau, pemberian susu ibu secara direct bleh mengecutkan rahim, adakah pengepam susu juga demikian atau sebaliknya?
2)jika sebaliknya, adakah i tergolong dalam ibu yg berisiko utk mendapat breast cancer sama spt ibu yg tidak menyusukan baby?

Anonymous said...

salam dr. azwan,
skrg saya pregnant 5 bln & mmg berazam utk bf baby saya secara ekslusif walaupun suami x memberi sepenuh sokongan.saya byk surf internet mengenai penyusuan & selalu bacakan pada suami saya (sbb dia x suka membaca)..dari skrg saya set dlm fikiran walau apa terjadi saya akan tetap menyusukan baby saya..nasib saya agak baik sbb ibu saya seorg yg open minded & saya juga seorg yg agak degil..cuma saya berharap bila tiba masanya nanti semangat saya xkan goyah.

-dura-

ika_suzuka said...

saya amat menyokong pemberian susu ibu...saya merupakan ibu kepada seorang anak yg berusia 3 bulan...allhamdulilah setakat ini aiman hakim tidak mengalami masalah kesihatan berkat daripada pemberian susu ibu..memang pemberian susu ibu ini memerlukan motivasi yg tinggi terutama bagi ibu yg berkerja..
http://aimanhakim08.blogspot.com/2008/04/bottle-vs-breast.html

Dr Azwan said...

Banyak saya termiss comment kat sini - terlepas pandang.

Sue : 1. Pengecutan rahim penting dalam 1-2 minggu awal selepas kelahiran sebab nak elakkan pendarahan berlebihan. Lepas 7 bulan tak penting dah. 2. Saya tak pasti samada nipple yang kecil boleh menggangu urusan penyusuan bayi. Pada pendapat saya teknik perlu disesuaikan kerana masih ada lagi nipple. Lainlah kalau tiada nipple. Tapi kalau berusaha saya rasa mungkin boleh. Menyusu bayi dan mengandung, kedua2nya boleh mengurangkan risiko kanser payu dara.

Dura : teruskan menyusu Dura. Banyak kelebihannya. Pembaca blog ni akan menyokong Dura.

Ika_suzuka : tahniah ika. Semoga berjaya dan teruskan usaha

ealyie said...

Salam perkenalan doc,
Tahniah atas artikel yg begitu terkesan di hati.. boleh buat rujukan kepada saya dan mereka yang memerlukan. Usaha tangga kejayaan!

ika_suzuka said...

DR...saya disahkan mengandung baru 3 minggu ( Kandungan ) . Tapi anak first saya berusia 29/5/08 ini genap 4 bulan.betul ke saya tidak boleh meneruskan pemberian susu badan..utk pengetahuan dr..saya memberi susu badan + susu formula..

Dr Azwan said...

ealyie : Terima kasih :)

ika suzuka : ika, terlalu rapat. Saya sebenarnya tak pasti kenapa tak boleh beri. Pendapat orang tua2tidak boleh beri kerana ia seolah memberi minum susu anak yang dikandung. Tetapi anak yang sudah lahir itu juga memerlukan susu ibunya. Jika saya, saya akan teruskan.

Namun sampai satu saat ketika mengandung, secara automatik susu ibu akan menjadi sedikit atau tak keluar langsung. Saya rasa ketika itu puan berhenti.

Anonymous said...

alhamdullah, saya antara yang diberi peluang dapat menyusukan anak saya sepenuhnya sehingga skrg (baby nak masuk 1 thn 2bulan). target samapi 2 tahun. betul, sokongan org sekeliling terutama yang paling dekat (hubby dan parent)memang penting. diorang memang very supportive. cabaran, of course lah, working mom kan. tapi berkat sokongan dan pembacaan (tq susuibu.com...), insyaalah dapat dan akan diatasi, dengan izin yang maha kuasa.
doc, keep up the good work..

-ibunurin-

ayunizam said...

Dr. Azwan, saya ayunizam dari putrajaya dan sentiasa berusaha untuk menyusu badan selama yang boleh.. Anak-anak saya dijaga ditadika dan tadika memberikan kerjasama yang baik untuk memberikan susu badan yang diperah kepada bayi saya.. Anak kelima saya berusia 3 bulan, agak berbeza dengan abang-abangnya dia tak nak minum susu yang disimpan lama di dalam freezer sebab apabila dicairkan ia berbau tengik, dimana dia hanya minum susu yang belum dibekukan, jadi saya terpaksa pulang tengahari untuk menyusukan dia dan membekalkan susu untuk kegunaan petang. Keadaan ini merisaukan saya dan harap doktor boleh bantu.

Dr Azwan said...

Isteri saya mendapat sokongan padu dari saya. Tetapi malang sekali ibu dan abah saya sendiri tak beberapa menyokong. Dia kata susah nak jaga. Oleh itu, saya yang selalu bersungguh2 menyokongnya. Saya sendiri tak minum sus ibu. Tak nak berlaku pada anak2 saya.

atun said...

sejak kebelakangan nie susu saya agak berkurangan,tapi saya tetap nak teruskan menyusukan baby saya ,mungkinkah stess yang menyebabkan penguranagn susu saya ini,adakah cara yang terbaik untuk menambahkan susu badan saya kembali dalam masa terdekat ini

Anonymous said...

Dr betul ke kalau nak keluarkan susu tu kene bagi oxytocin analog contohnye syntocinon? ataupun dopamine inhibitors mcm domperidone? saye cume tau pasal teori saja tp tiade pengalaman klinikal.harap dr boleh jelaskan tq

Dr Azwan said...

Atun : Stress boleh mengurangkan susu. Kadang2 kerja lebih pun menyebabkan anak kita kurang menerima susu ibu dan menyebabkan susu berkurang. Tak apa, ambil masa dan banyakkan rehat bila berpeluang. Minum susu yang khusus untuk breastfeeding pun boleh dilakukan sebagai makanan tambahan yang baik.

Anonymous : Saya pun belum pernah ada pengalaman mempreskripsi ubat itu. syntocinon dan domperidone tak ada pada klinik setup.

sitimus said...

assalamualaikum..terima kasih doc sbb sudi membalas emel sy berkaitan nefrotik symptom aritu..
artikel ni pn best gk ..sy tgh bf bby , ni baru msk 3bln..wlpun xdpt support dr hubby, tp sbb sy ni degil, bf jgk bb, hehe.mujur fmili sy open ttg bf ni..
so far sy mmg "mharamkan" susu formula utk bb sy..
cuma soalan sy..ni bg pihak ayah saya la hehe..tpikir plak dia nk tnya soalan ni.."adakah rasa susu bdn sm stiap hari, atau akan dipengaruhi oleh makanan yg dimakan oleh ibu?"

Fid said...

salam Dr.
Saya sokong penyusuan susu ibu 100%

atun said...

adakah dgn mengmbil supplement yg mengandungi habatus saud dapat membantu menambahkan susu ibu dengan banyak & cepat

aleeya said...

salam dr,
saya seronok membaca artikel dr.byk ilmu tg saya dpt.sya bru menjadi ibu pd 3 bln yg lalu.kbyakkn komen yg saya baca sama seperti apa yg saya alami.niat dihati mmg nk bg yg terbaik utk baby girl saya.nak memberikn dia susu ibu secara ekslusif.tapi sedih..saya x dpt sokongan yg kuat dan padu dr org2 yg terdekat dgn sya.saya hnya kuatkn diri sya.saya bekerja...hinggakn semasa dlm pntg sya terfikir mahu berhenti keje krn nk menyusukn baby sya seboleh2ny hingga dia 2thn.tapi suami x bagi sya brhenti keje..so sekarang baby saya minum susu formula ketika di rumah baby sitter sja.balik dr keje trus bagi susu badan.mase brpantg dlu dgn mak mertua.sama mcm kwn2 yg lain...mak mertua suruh beli nestum la..bagi susu tin la..sbb katanya baby sayay lapar...dlm hati sya sgt x stuju....sya biarkn je...
dr.,yg mnguatkn sya apabila sya byk mendapat maklumat dr media2,internet,hsptl... yg mn'agung'kn susu ibu yg terbaik.baru2 ni sya ade mmbaca PA&MA.dlm artikel tu seorg doctor muda brjaya mengumpul sbyk 260 botol susu perahan utk anaknya.sya cemburu...sedangkn saya hny kerani akaun sja blum berjaya sperti beliau...klu bole saya nk macm dia.tapi sya ade masalah la dr.
i)dr hari prtama sya bekeje saya perah susu secara manual sebyk 4 oz.lama kelamaan berkurang..hingga 2oz sja.so skrg sya dh x perah.
ii)sya pernah menggunakn breast pump pd hari kedua bersalin(baby dlm wad)tapi x berjaya mengeluarkn susu langsung.perlukah saya bertukar breast pump yg lain?

harap dr dpt tolong..

thanks...

Anonymous said...

Salam dr, saya ada sedikit soalan,saya full bf anak yg ketiga dari lahir sampai 4 bln sepenuhnya. masuk bulan ke 5, saya campur formula sebab peti sejuk rosak, tk dapat simpan susu perahan lama2. bila bb masuk 7 bulan, dia dah kurang bf. skrang dia dah 8 bln,susu badan pun dah takde, bb lagi la tak nak hisap. soalan saya :
ada tak cara untuk saya kembalikan susu badan saya?

TQ SO MUCH!!

Anonymous said...

Assalamualaikum Dr...

Saya hanya dapat menyusukan bayi saya selama 1 bulan...selepas demam teruk dan sakit mata...air susu terus berkurang dan tiada dalam masa 2 hari...macam usaha dicuba tapi masih gagal...Dr tahu x cara-cara lain untuk membolehkan saya menyusukan bayi saya semula...sekarang bayi saya dah 2 bulan.
Apakah simptom yang boleh dilihat untuk menentukan yang susu formula tidak sesuai untuk bayi kita?
Tolong yea Dr...saya sekarang teramat kecewa kerana tidak dapat menyusukan bayi..TQ

aleeya1612 said...

saya ade copy ttg susu ibu ni..n dah link kn jugak ke blog DR..
syukran ye utk pkongsian ilmu ni :)
salam dr plembahan nil

Anonymous said...

salam dr..firstly congrtass dgn adanya blog ni bleh gak rujuk2..actually sy pn ex SMAKL jg SPM batch 96..tp sy x perasan lh dr yg mana satu..masa sy 4 Umar dl dr 5 Abu Bakar lh ye.....soalan sy mengenai susu ibu ialah..sy ada trbaca artikel menyatakn bhw susu ibu pd suhu bilik tahan selama 8 jam dan dlm suhu lain sama sprti dr nyatakn...merujuk pd artikel dr susu pd suhu bilik tahan selama 4-8 jam...kenapa ada jarak masa di situ? adakah trdpt faktor2 yg mempengaruhi keadaan susu yg disimpn pd suhu bilik?..utk pengetahuan sy menyusukn anak sy yg sulung sehingga berumur 1 thn 5 bln dan sy meneruskn penyusuan anak kedua yg kini berusia 2 bln..Alhamdulillah suami sy menyokong sepenuhnya penyusuan bdn.

Anonymous said...

Dear Dr.
Salam Ramadhan. Saya fully breastfeeding my girl yg berumur 5 bulan. Alhamdulillah saya dpt sokongan yg padu dr suami. Stock susu beku dlm chet freezer khas adalah banyak...Alhamdulillah . cuma saya concern dllm bulan puasa ni bermula seminggu yg lalu (after 1 week berpuasa) anak saya mula berak cair...mcm banyak air gitu. adakah kualiti susu ibu terjejas semasa berpuasa? atau kebetulan sbb skrg ni dia tgh nk teething sbb dia kuat menggigit. Saya jadi confuse tak tau sbb apa loose stool dan kehijauan gitu.

TQ Dr.

Fatimah

lynnaziz said...

Assalamualaikum...
Wah...nmpknya Dr. kita bz la..dh byk posting yg Dr. blom jawab...

Di sini saya ingin b'kongsi sedikit pengalaman... Mgkn juga bleh ditujukan kpd saudari aleeya dan blogger² yg lain..

Saya kini sdg menyusukan anak secara sepenuh masa kpd anak kedua saya yg kini baru saja berumur 3 bln..dan bleh dikatakan inilah pengalaman pertama saya menyusu secara ekslusif.

Anak pertama dlu hanya berjaya menyusukan sehingga 4-5 bln...(mungkin juga disebabkan anak pertama, kita pun kurang pengalaman & mgkn juga sbb kurang sabar...jd tak amalkan exclusive bf)

Ada setengah ibu yang memberikan alasan tidak menyusu secara eksklusif adalah kerana susu tak byk atau pun baby itu sendiri tak nk minum susu ibu...

Bagi saya...utk menyusukan secara eksklusif ini memerlukan kesabaran & semangat yg kuat. Saya sendiri, susu saya tidak la tergolong dr golongan yg mempunyai susu yg byk...sptmana mgkn ada yg membaca di dlm PA&MA di mana kawan kita itu dpt mengumpul susu sbyk 260 botol.

Tapi utk mendapatkan susu yang byk sebegitu...tentu la ada caranya & paling penting kita sabar...(sptmana yg diceritakan oleh kwn kita tuh)

Dr pengalaman saya sejak menyusukan anak yg baru berusia 3 bln ini...saya dapati ketika memerah susu..adakalanya saya bleh dpt 9 oz dlm skali perahan & adakalanya juga hanya 4 onz dlm skali perahan. itu bergantung kepada sekiranya seblom memerah itu kita sudah pun bg anak kita menyusu ke tak...sekiranya sblom itu sudah pun menyusukan anak secara terus...jd susu itu akan berkurangan di saat kita ingin pam susu kita tuh..(sbb susu kita nie kn perlu diproses...jd mkn masa skit la)

utk pengetahuan semua...klu di rumah mmg la susah nk dpt 9 oz tuh...tp ketika saya di pejabat mmg saya bleh dptkn 9 oz sekali perahan bg kedua² belah payudara(ye la sbb susu tuh telah diproses & blom pun dikluarkan...sbb kita kt ofis kn)

Ada masa²nya juga...ketika memerah tuh...flow susu amat perlahan..(mungkin bg sesetgh ibu yg kurang sabar akan terus berhenti utk pam ketika itu). tapi bg saya...yg saya dpati dr pengalaman saya...klu kita teruskn utk memerah ketika itu...walaupun flow tuh sgt la perlahan...lama kelamaan kita akan dpt juga sukatan yg diperlukan...atleast 3 oz...atau 4 oz...(klu kita sabar)

In fact...sblom menulis nie pun td...saya baru je lepas pam susu...hehehe (tp tak dpt byk la sbb sblom tuh anak dh isap...tp saya nk kena pam jgk sbb takut esok nie karang...stok kt babysitter tak cukup...kena la kuatkn semangat jgk walaupun skrg nie dh tgh mlm/pg...kejap lg bleh terus mkn sahur...kui..kui..kui)..dpt la 3 oz td...itu pun sambil² baca di forum nie...jd leka la skit...

Begitu la cara saya...utk dikongsi dgn semua..

Oh ya aleeya...awak pam manually yea...? tak pakai breast pump?

Saya pun penah jgk manually pump sbb masa tuh breast pump saya tertinggal kt ofis... Mmg la...lmbt sgt nk dpt susu klu kita pam manual nie... Jd klu selalu pun kita pam manual...mungkin kita juga akan hilang sabar...

Jadi saya cadangkan penggunaan breast pump...mmg byk sgt breast pump kt pasaran skrg...Mgkn ada yg bagus & ada yg kurang. Tp saya sendiri menggunakan keluaran AVENT. So far...mmg saya amat berpuas hati. (tp mahal la skit...tp worth it sbb sucking dia bagus)

Ada juga di antara kwn² ofis saya kata diorg pam...susu tak kluar byk...ada yg kata pam tuh sendiri tak bagus...tunggu² susu slowww sgt... Mgkn la kebetulan pam tuh sendiri kurang bagus...dan mgkn juga kena tingkatkn kesabaran sikit lg..

So far saya pakai AVENT Breast Pump...dia pya sucking tuh mmg la amat memberangsangkan...tp...dr cerita² kwn² yg mengatakan masa pam tuh susu tak kluar (diorg pakai pam lain)...pada awal kita nk pam tuh...mmg la slalu lmbt skit nk kluar...tp start je susu tuh dh kluar...dia akan kluar dgn lajunya lepas tuh...

Kesimpulannya skrg...yg penting...kita sabar...utk kebaikan anak-anak kita..

Utk pengetahuan semua, di ofis saya yg terdiri drpd 3-4 org ibu, hanya saya la satu² ibu yg dpt menyusukan baby secara eksklusif..& mereka menjadikn saya idola utk menyusukan anak² mereka yg bakal lahir secara eksklusif jgk...(ada 2 org kwn yg skrg tgh pregnant anak yg ke-3)

Akhir skali...saya pun ada soalan utk Dr. kita nie...

Selain air, apakah jenis makanan yg lain yg dpt merangsang pengeluaran susu secara byk...

FYI Dr., sejak berpuasa nie...susu saya ada kureng skit berbanding dgn bulan biasa...ye la..sbb siang tuh kita tak dpt nk minum air kn...jd susu tuh proses lmbt skit la sbb air tak masuk...Jd nk tau la...klu doktor tau apa lg jenis mknan yg bleh rangsang susu tuh.. Cnthnya mcm sayur-sayuan ke...atau apa saje..

wani said...

assalamualaikum doc, dan semua ibu yg menyusui bayi anda. sy baru 4 bulan jd ibu, pengalaman sy pn lebih kurang mcm ibu lain juga, semuanya bermula masa mengandung dgn pendedahan dan melalui pembacaan sy berazam nk nyusukan anak. selepas bersalin jam pertama misi soh bg anak isap, baby plak mmg dah cari.. mmg btul la bila kerap bg susu pun byk,sampai basah baju, masa dlm pantang mmg byk susu. suami pun sokong menyusu, dia belikan pump. mula2 pakai pum tangan ja, pastu rosak beli lagi, rosak lagi minta dia beli yg pkai betri, senang. kalu tau dari dulu lg pakai pump tu. masa cuti bersalin tu mak mentua bising juga la soh belajar bagi baby minum susu formula, supaya bila nak tingal kan pi kerja senang. sy sedih jugak sbb dia tak sokong dan asyik nagging ja, tp sy truskan juga, masa baby umor 3 bulan dia ckp baby sy tak chubby cam cucu dia yg lain, dia kata baby tak kenyang la, dia soh bagi makan nestum campur susu, sy buat2 tak dengar ja. sampai rini sy masih kuatkan azam nak bg susu badan kat baby selagi masih ada. baby pun reject susu formula bila bagi, dia nak susu ibu juga. sy perah waktu kerja dan simpan dlm peti sejuk, 1 hari kerja 2x pump dapat la 10oz, bila malam fully melekap ja ngan baby. dia pun makin besar jadi demand lg byk la, yg ada skrga ni cukup2 ja. doktor, ada tak ubat/ herba bagi banyakkan susu badan?

Anonymous said...

assalamualaikum doc..
boleh tak doc terangkan makanan apa yang boleh dan tak boleh di ambil ketika lepas bersalin?

Anonymous said...

anak 1st saya leh kata tak dapat susuibu. mujur la dapat jugak dia merasa colustrum time lahir tuh.takmo menyalahkan sesiapa dlm hal nih,pokok pangkal time tuh mmg saya tatau khasiat susuibu.bila anak saya selalu sakit n finally kene asthma, sedih tul..sbb time tuh saya tau both families, husband n i ada asthma n allergies. in fact husband was an asthmatic, n i'm becoming childhood n adult onset asthmatic dah..skang ni tgh pregnant the 2nd ones.berazam utk susukan dia selama yg boleh la..dah siap beli buku panduan, biler dlm tuh..tergelak pun ada, sbb saya tau dulu saya silap latch on..anyway, boleh tak dr senaraikan apa supplement n makanan yg bagus after bersalin n at the same will bring benefits to breastfeeding mothers n babies as well?al-maklum la..nanti pantang memcm yg NO...

Dr Azwan said...

makanan lepas bersalin adalah makanan yang tinggi kandungan protein seperti ikan, ayam dan telur. Tinggi serat macam sayur-sayuran dan buah-buahan dan air.
Untuk menyusu, cuba semak balik komen di atas. Ada banyak tips daripada kawan2 kita. semoga berjaya untuk penyusuan kali kedua ini.

Ocean Fire said...

Salam Dr Azwan, saya adalah ahli baru blog ni dan saya dapati blog ini sgtlh menarik..
Saya telah melahirkan anak pertama pada Ogos yg lalu secara pembedahan ceaserean, disebabkn kedudukannya yg songsang..Kini ank saya sudah berusia 3 bulan lebih.. Semasa dalam pantang saya memang menyusukan ank sepenuhnya, tetapi ibu menyuruh saya mengajar ank supaya minum susu botol disebabkn saya bekerja. Saya memang agak sedih cmpur dgn tekanan perasaan jgklh skejap sbb saya mmg suka menyusukan ank saya..Sejak lahir, ank saya mmg sihat dn x pernah ada masalah kuning spt bayi2 yg lain.. Pada mulanya, ank saya mmg xnk susu botol lgsung, siap kne pksa lg..die nk jgk susu bdn, dn susu sy pulak pd mase 2 mmg byk giler.. Tp lame2 die dh boleh terime, tp kdg2 mmg die nk menetek jugak..So sy campur lh, susu bdn ngn botol.. Start dari hari ke 43, saya ambil pil perancang noriday, sbb nk merancang kehamilan tp xnk keringkan susu saya..Dktor ckp pil itu saja yg x keringkan susu dan kene ambik hari2 tanpa henti, berbeza dgn pil perancang yg lain..Tp apa yg saya alami, saya perasan susu saya makin kurang dan ank saya semakin lama semakin kurang minat nk menetek dan lama2 die langsung x mahu, sampailah sekarang ni..Dipksa pn x mau jgk..Saya pun x bagi lh, nk perah pn susu dh xde sgt, wt penat jer...Saya pn bagi susu formula jelah (dulac) skrg nih.. Die pn rasi ngan susu 2, xde lak muntah2..So, saya nk tanya lh, adakah semua pil perancang mengeringkan susu, dan menyebabkan pertukaran rasa kepada susu tersebut? Sebab kwn saya ader ckp, klu mkn perancang, susu jd x sedap, sbb 2lh baby x mau minum.. Betul ker mcm 2? Hrp doktor boleh jawab pertanyaan saya..

NUR said...

assalamualikum dr,
isteri sedang menyusukan anak kami yang kedua yang berumur 3 bulan.masalahnya sekarang ini puting isteri saya pada kedua2 belah luka akibat anak kami yang suka menggigit bila menyusu.akibatnya tiap kali nak menyusu ,isteri saya akan terasa amat sakit di bahagian puting.nak perah je susu tapi sikit sgt yang keluar.kalau tak bagi susu bengkak pulak.bagaimana nak bagi cepat luka kat puting tu sembuh?

Pootz in Boots said...

Salaam to all.
Lama tak jenguk sini. Sibuk la katakan, baru sebulan resume kerja selepas maternity leave. Alhamdulillah my 3mths + old baby is still exclusively breastfeeding. She consumes between 15 to 24oz in my absence, from 8am to 6pm. Diet, lotsa protein, vegetables, milk and plain water.
My firstborn was breastfed until 2 years old (exclusively 6 months) and my secondborn (the elder girl) was breastfed until 26 months and also 6 months exclusively (even during my third pregnancy and well into the second month of my little girl's life). I had to wean her to ensure the little one has sufficient milk.
During the day, I would express 3 times at 11.00am, 2.30pm and 4.30pm. 15 minutes each. Once I reached home I would express once more. All for the next day's consumption.
For those who had to stop (due to whatever reason) but wish to resume, start by drinking lots of low fat milk and water, massage your breasts during a warm bath/shower, squeezing gently. Start breastfeeding gradually and express the milk at intervals. Dapat 1-2oz pun simpan. Breastfeeding requires patience but make it stress free and enjoyable.
Kalau puting luka, that indicates that you are not breastfeeding properly i.e. the whole nipple should go inside the baby's mouth. Ubatnya senang sahaja, when you are not breastfeeding, squeeze some breastmilk and apply it to the hurt nipple and let it dry. Do it several times. No soaping the affected area, please. Use cotton plain bras instead of those lacy ones.
Kalau ada sesiapa nak tips on breastfeeding, boleh contact saya directly at p.m.mash@gmail.com.my. My tips are based on knopwledge and experience.

Dr Azwan said...

Dah 3 bulan dah yer.. kejap jer... thanks tolong jawabkan soalan. jawapan anda memang best!

Pootz in Boots said...

I tau u sibuk... bisnesman.. Tapi I ni memang pro breastfeeding waima through ibu susu. My opinion is ibu2 yang nak beli susu formula mesti dapat "prescription" dari doctor. I believe the only allowed reasons are on medical grounds shj e.g. AIDS, Hep B mothers, memang tak ada nipple (note, bukan inverted)or kalau Maknyer meninggal. Try to get ibu susu. Kalau inverted pun boleh perah. Mothers are wasting precious stuff given by Allah. Diorang tak tau kot, being breastfed by a living mother ialah salah satu hak anak yang boleh disoal in the day after, sama juga macam menamakan dengan nama yang baik, mengajar tentang agama etc. Subhanallah!!!

nazimahanifah said...

dr,..saya nak bertanya..saya dapat memberi anak saya susu saya selama 3 bulan..tetapi masalahnya saya yelah datang bulan..orang tua saya kata susu akan berkurangan kerana datang bulan..saya sekarang terpaksa memberi susu formula..adakah susu akan berkurangan jika datang bulan?harap doktor dapat membantu saya untuk meneruskan memberi susu badan

sya09 said...

dr azwan, gambar u looks familiar.. mesti my senior masa kat univ / secondary school.

congrats sbb jadi supporter bf walaupun bukan seorg ibu. my hubby xdpt memahami sepenuhnya pasal bf ni, + family in -law, disekat2 jugak walaupun dah thorough explanation.sedih sbb sy strongly support bf + sy seorg doktor.

anyway i still appreciate my hubby yg drpd xphm langsung dpt jugak support sikit2, tahu2 dah 1 yr + sy bf walaupun xexclusive.

personally sy rasa 18H course bf (kalau dpt yg 40H better) patut masuk dlm
1. syllabus medical student in all medical school
2. requirement utk full registration with MMC/ renewal (e.g valid for 3 yr) of APC with MMC.

just for your thoughts.tq.

Anonymous said...

salam Dr, saya mengandung lagi pada usia anak saya masih berumur 9 bulan dan masih menyusu badan, benarkah kalau anak pertama saya masih menyusu badan menyebabkan bayi dlm kandungan kekurangan zat dan tidak cukup kesiahatan dan ada org disekeliling menyatakan baby menghisap darah ibu...

Anonymous said...

Assalamualaikum Dr. Azwan,
Anak saya mengalami masalah alahan protein susu lembu(CMPA). Saya menggantikannya dgn susu yang berasaskan soya (Isomil).
Ingin dapatkan saranan Doktor sekiranya ada makanan tambahan lain (supplementary) selain daripada susu yang berasaskan soya yang dapat saya berikan kepada anak saya.

Anonymous said...

salam doktor...mmg satu cabaran nak menyusukan anak..suami sy sokong tapi disebabkan semasa awal2 sy bekerja semula sy tak dpt pengasuh lagi, baby tinggal umah mertua selama sebulan & minum susu formula, Breastfeeding bila sy balik 2 hari sekali..

mmg byk info berguna kat sini, sekarang baby dah duduk dgn sy, siang minum susu formula isomil (baby alah susu lembu....), mlm sy bagi susu bdn.cabaran baru..susu kurang la pulak, tapi lepas sy baca kat blog dr & sembang dgn kawan2, sbbnye sy kurang pam susu (kerana sibuk) dan kurang minum air..i'm gonna improve on that!my baby nak masuk 4 bulan skrg, kwn2 sepejabat ade yang kagum coz susu bdn sy masih ade..bila outstation tu, mesti kene bwk breast pump sekali!

oney said...

assalamulaikum Doktor Azwan.

Maaf saya menguna kan coloum ini untuk bertanyakan soalan.

saya hendak tahu pendapat atau cadangan atau apa jua info berkenaan dengan air mentuban banyak. semalam saya check up, saya pregnant 34+ week skrang ini. Masaalahnya semalam bila scan Doc bagitahu segalanya tentang kandungan OK cuma air mentuban saya banyak (17). so far saya tiada darah tinggi atau kencing manis. tp Doc suggestkan saya minum sekali lagi air gula lagi 2 week dari sekarang. apa pendapat Doktor Azwan?.. adakah ini membahayakan baby? adakah saya akan di bedah? atau melahirkan baby awal dari tarikh yg sebenar. saya sangat risauuuu.. tolong Doktor. Minta sangat luangan masa untuk menjawap soalan saya. terima kasih.

aida said...

salam doktor..
sy ada masalah yang merunsingkan sy..
mula saya sakit perut seperti mencucuk sampai ke belakang pinggang dan badan
sy rasa mual..cirit birit, demam..tp dmam tidak panas sangat.
Selepas sy buang air besar sy rasa penat sangat seperti tiada darah.
Sy pergi mendapatkan rawatan di hospital..check darah, urin, ultrasound dann OGDS, doktor kata semua ok
cuma sel darah putih sy hanya naik sedikit sahaja...tp dia x bagi antibiotik..hanya bg ubat anti gastrk dan pariet.
Kemudian buang air besar kembali ok..x cirit birit tetapi hanya sekejap.
Lepas tu kembali semula..lemah. cirit birt ..mual. Asal pagi je mesti sy nak ke tandas..
Dktor bt ct scan..dia kata ok..usus sy pon tiada masalah...cuma ada cyst ovari 3 cm di belah kiri tp sy x rase sakit sgt.
Dan adeacecair dlm uterus sy..dia kata si mid cylce period ke?
sy kata mungkin...sbb sy kira 14 hari sblum haid sy..
Dktor kta ..ia x membahayakan sy. Ini pun agak merunsingkan dia sbb result sy semua ok..tp sy bimbang dengan diri sy..
Skang..sy masih sakit mencucuk disekitar perut sampai ke belakang..
najis sy lembut..sekali sehari sy buang air besar. Tp setiap kali buang air besar rasa nak buang lagi..
Adakah normal doktor??

NeiLisa said...

Artikel sangat berinformasi dan pembakar semangat untuk ibu2 yg tengah berjuang untuk menyusukan anak.

Saya sangat menyokong 100% susu ibu kerana apa gunanya Allah cipta susu ibu kalau bukan untuk menyusukan anak selain daripada menjadi *sex attraction* semata-mata.

saya melahirkan anak pertama pada usia 22 tahun setelah 4 tahun berkahwin sambil meneruskan ijazah.

dalam bidang serba teknolgi ini rasanya tak patut ada alasan tidak dapat menyusukan anak **no offences to formula feeding mum**. Banyak cara untuk meneruskan penyusuan yang natural ini seperti menggunakan pam susu, herba untuk peningkatan susu ibu (fenugreek), dan paling penting sokongan moral.

saya pun pada mulanya, mendapat tentangan dan kurang sokongan moral dari keluarga mertua mengenai penyusuan ibu. katanya, nanti tak cukup, bayi cepat lapar dan paling lucu saya semasa saya pam susu ke dalam botol.. "eehh, buang susu tu, dah kuning tu, basi , tak baik untuk bayi"... dengan selamba saya membalas, "eh, ini lah yang terbaik untuk bayi sebab kolostrum ini la yg ada banyak antibodi" (terima kasih kepada Y!A newborn and baby section, susuibu.com, mommamatterz.com, breastfeeding.com).

tetapi tentangan itu tidak berakhir di situ sahaja, sehingga tiba satu masa saya hampir putus asa kerana susu ibu sehingga saya ke klinik berdekatan untuk bertanyakan tentang susu formula pada doktor tetapi doktor memberi sokongan penuh dan mengembalikan semangat saya. semangat itu lah yang membuat saya masih menyusukan anak saya yang berumur 9 bulan 2 minggu.

kepada ibu2 di luar sana, jangan berputus asa untuk menyusukan anak dengan susu ibu.

**maaf,menaip dengan panjang lebar sebab topik ini sangat menarik.

Dynas_Rabbani said...

salam DR
saya nak tanya air susu sy sekarang jika diperah hanya tinggal beberapa titis sahaja yg kuar...boleka lg air susu sy bertambah byk @ suda start mengering?

Dynas_Rabbani said...

salam DR
saya nak tanya air susu sy sekarang jika diperah hanya tinggal beberapa titis sahaja yg kuar...boleka lg air susu sy bertambah byk @ suda start mengering?

Dr Azwan said...

kalau boleh jangan perah, biar bayi menghisap dari puting. Minum air banyak, minum susu utk breastfeeding, makan buah2an dan sayuran, makan protein seperti ikan dan ayam. yang penting, jangan perah, bagi anak minum terus dari puting... lagi kerap lagi bagus. Think positive.

Mohd Faiz said...

Assalamualaikum Dr.

Saya ingin mendapat pendapat doktor berkenaan dengan permasalahan anak saya. Ceritanya begini;

Saya mempunyai anak lelaki berumur 20 bulan. Dia mempunyai masalah sembelit sekitar berumur 7 bulan di mana dia membuang air besar sekali seminggu. Saya telah bawa anak saya berjumpa doktor dan pusat jagaan kanak-kanak. Mereka menasihatkan saya mengubah pemakanan anak dengan perbanyakan makanan yang berfiber seperti sayur2 hijau, buah2an dan bijirin. Dan mereka juga menyatakan anak saya tidak cukup makan.

Apabila saya menuruti apa yang telah mereka nasihatkan, keadaan anak saya masih seperti biasa, sembelitnya masih tidak berubah, dia buang air besar seminggu sekali, sedangkan apa yang dimakan oleh anak saya jumlahnya agak banyak dan pada pandangan logiknya sepatutnya dia buang air besar sekali sehari.

Contoh pemakanan yang saya hidangkan untuk waktu pagi, 2 keping biskut bijian seperti corn flake berjenama Weet Bix (Australia brand), 2 keping cheese dan susu segar. Tengahari pula saya hidangkan nasi putih, sup ayam dan sayuran hijau serta air putih yang dimasak dan juga buah-buahan seperti apple, oren dan grapes. Menu yang sama saya hidangkan untuk makan malam dengan tambahan sedikit makanan bercustards. Anak saya juga masih lagi "breast-feeding" beberapa kali sehari.

Pada pemerhatian saya, bila diberi makanan mengikut jadual seperti di atas, perut anak saya kelihatan begitu boroi dan buncit menyebabkan saya bertambah risau.

Masalah sembelitnya masih lagi berterusan. Ada juga doktor bagi ubat seperti "coloxyl oraldrop" untuk lawaskan najis semasa buang air besar tetapi keadaan masih lagi sama (1 minggu sekali) cuma yang bezanya, najis lembik bila guna ubat dan keras sebaliknya.

Untuk pengetahuan doktor, aktiviti harian anak saya seperti berkawan, bermain dengan permainan seperti tidak ada apa-apa, kelihatan aktif cuma dia rasa ketakutan, risau dan menangis semasa hendak buang air besar.

Sehari yang lalu, anak saya kelihatan hilang selera makan yang agak ketara, kalau makan pun hanya sedikit sahaja. Semalam, anak saya makan laksam dan setelah beberapa jam dia muntah beberapa kali sehingga sekitar 6 jam lamanya. Dia muntah mengeluarkan laksam dan susu yang dimakan. Keadaan anak saya kelihatan tidak ada mood hendak makan dan tidak bermaya hendak bermain, badan pula terasa panas sedikit.

Soalan saya adakah masalah sembelit anak saya ini masalah sembelit yang biasa atau adakah anak saya mempunyai masalah usus sehingga mengganggu sistem penghadaman makanan yang dimakan?

Apakah yang menyebabkan anak saya muntah begitu teruk? Adakah makanan yang dimakan tidak sesuai atau pun kandungan makanan di dalam perutnya sudah penuh?

Pada pendapat doktor, adakah patut saya buat ultrasound atau X-ray untuk mengetahui sama ada keadaan usus dan perut anak saya normal atau sebaliknya? Saya utarakan soalan ini kerana sudah beberapa kali saya pergi jumpa doktor, tetapi keadaan anak saya masih lagi tidak berubah malah merisaukan lagi.

Saya amat berharap mendapat nasihat dan cadangan daripada doktor berkenaan keadaan anak saya ini.

ayousha said...

Salam Dr Azwan.

Saya salah seorang ibu yang menyusukan anak sejak lahir hingga sekarang. Anak saya kini berumur 2 thn 2 bln. Persolannya sehingga umur berapakah saya boleh meneruskan penyusuan ini?
Terima kasih.

Dr Azwan said...

Boleh teruskan cuma kena ada susu tambahan dan makanan-makanan tambahan lain kerana pada waktu ini, susu ibu dah tak boleh menampung zat yang ada..

wan nurul hezrina abd halim said...

sayapun cmpn dlm freezer n fully bf anak till now 1yr 5mth..even bekerja

FW said...

Good Article Dr Azwan!

Sebagai usaha menyokong Penyusuan Ibu Secara Esklusif, kami ingin memberikan sebuah Medela Freestyle Breastpump kepada Ibu-ibu..

Bagaimana? Jom Join contest"MOTHER OF THE YEAR" CONTEST

lya said...

dr azwan, saya hanya sempat meenyusukan anak selama 2 bulan.Saya beri susu formula s26 pada anak kerana anak kurang berak. Sekarang anak saya dah berumur 10 bulan, seminggu yang lepas saya bertukar kepada susu dumex. Tapi kulit anak tiba-tiba ada merah merah. Saya syak anak allergic susu tersebut, tapi hanya keluar merah-merah. Tiada tanda2 alahan yang lain. Boleh saya tahu adakah ia alahan ?

Ainaz-store said...

ssalamaulaikum n salam sejahtera buat para ibu khususnya yg menyusukan baby :)
saya ade petua utk perbanyakkan susu..InsyaAllah..leh juga visit blog saya http://ainazshoppe.blogspot.com
berkongsi mengenai supplemen yg dapat menambahkan tenaga para ibu di samping menambahkan susu badan..
jom visit blog saya..tq..
pertanyaan leh call/sms saya :
Fazliena
013 2337693

Anonymous said...

assalamualaikum doktor....
saya nk tnye,mcm mane klu sy ade masalah nipple.lps bersalin nipple sy besar..bile bg ank sy nyusu msti dia mengamuk..smpai sy 1 thp sy jd tension.skrg ni sy peknen.harapan sy dptlah sy bg ank yg br nnti full bf.blh x dktr ajr sy mcm mane nk bg ank sy puas dn cukup susu?tima kasih

Anonymous said...

salam doc..saya telah menghentikan susu badan dengan mengambil pil atas arahan doc.masalah saya ialah walaupun telah 2 kali makan pil tersebut susu masih lagi keluar.apakah sebab terjadi perkara ini?adan bolehkah saya memberi susu badan kepada anak saya lagi?

ije said...

salam Dr.
Anak kedua saya dah masuk 1 tahun 6 bulan and saya masih memberi susu badan (tak campur langsung susu formula). satu cabaran sebab saya working mum and takde maid. Anak saya bekalkan frozen breast milk to nursery. Harap2 saya dpt memenuhi tanggungjawab saya sampai dia berumur 2 tahun++..

sayangnyer anak permata saya, saya tidak dpt ilmu pasal susu ibu boleh dibekukan.. jadi saya hanya berjaya menyusukan semasa pantang and direct feeding semasa malam.. jadi susu cepat kering sebab tak pernah pump.

saya mohon utk kongsi artikel ini dlm blg saya utk pedoman kawan2..

Ct Aja said...

doktor boleh tak kira nya susu badan di campur dalam susu formula dan di berikan pada anak sulung yn umur nya sudah 5tahun..?

Hindi Choti said...


Hindi sexy Kahaniya - हिन्दी सेक्सी कहानीयां

Chudai Kahaniya - चुदाई कहानियां

Hindi hot kahaniya - हिन्दी गरम कहानियां

Mast Kahaniya - मस्त कहानियाँ

Hindi Sex story - हिन्दी सेक्स कहानीयां


Nude Lady's Hot Photo, Nude Boobs And Open Pussy

Sexy Actress, Model (Bollywood, Hollywood)

Ummi Jual Vitamin said...

Wah.. Perkongsian yang sangat menarik. Tq admin.. 17 Kebaikan susu ibu

Aisyah Ghazi said...

Thx admin for sharing. Mmg good article and info. Anyway, free2 jemput ke blog saya untuk info2 kekal fit and slim.

>>>Tips Slim & Fit Semula Jadi!<<<

Related Posts with Thumbnails